ka
Varyant
- kaw
- kar
Définisyon
aspect de l'imperfectif indicatif et de l'habituel, peut se combiner avec TÉ, KÉ, TÉ KÉ, JA
- ou ka ri jòdila, ou té ka ri yè, ay sav si dèmen lè nou ké kontré ou ké ka ri toujou.
aspect de l'imparfait quand il est précédé de «té ».
- ou té ka ri-nou lè nou kontré-w yè, alè sé nou ka ri-w.
aspect du futur progressif quand il est précédé de « ké ».
- ou ké ka vin, lè an ké ka pati, nou ké jis kwazé si chimen.
aspect itératif.
- chaklè an ka voyajé an ka trapé malkyè.
aspect d'une action est en cours si précédé de « ja », « toujou », « pa janmé ».
- chaklè ou ka vini an ja ka pati, nou jen ni tan pou palé.
aspect d'une action accomplie si suivi de « ja », « toujou ».
- chaklè ou ka vini an ka ja pati, nou pa jen ka rivé jwenn.
avec les verbes (ø, tini, sav, konnèt, pé, dwèt, fo) traduit un état permanent.
- an sav ou ka manti, an toujou ka sav lè ou ka manti.
qu'est-ce ? que ?
- ka i ni ?/ ka ou fè ?/ ka sa yé ? Ka ou ka di ?/ ka ou vé fè ? sé lavi !/ ka an yé ? an sé nèg a-w alò ?/ ka i ni pou mwen ankò ? ondòt mizè ankò ?
tambour.
- Vélo ka konnyé ka la rèd.
cas particulier.
- vou menm sé on ka.
cas, situation.
- ka a-w sé yonn, tan-mwen sé ondòt.
délit, mauvaise action.
- yo mété-y lajòl padavwa i ja fè twòp ka
quart, timbale, gobelet.
- ka-la pòkò lavé, i té sal, lavé-y avan ou bwè adan.
quart de nuit.
- toutmoun té ka dòmi asi bato-la anni moun-la i té ka ka a-y té ka baré doubout dèyè gouvènay-la.
quart de kilo, demi-livre (250g)
- dimi-ka mori-la two fyè, pran on kilo
car, autocar.
- avan sé transpò komin-la té anbwa asi on cha, jòdijou sé bè ka tou nèf.
Egzanp
- ou ka ri
- ou té ka ri
- ou ké ka vin, lè an ké pati
- lè an ka voyajé an ka trapé malkyè
- ou ka vini é mwen an ja ka pati
- chaklè ou ka vini an ka ja pati
- ka i ni
- ka ou fé? ka sa yé?
- ka ou vé fè, sé lavi!
- ka an yé?
- ka i yé?
- ka i yé pou mwen ankò?
- an ka fè sa, ka ou vlé fè ?
- si ou té pé fè ka an-mwen tibwen
- ka a-w sé yonn, tan-mwen sé ondòt
- vou menm sé on ka
- ka-la pòkò lavé
- a ki lè ka a-w ka bout?

